Monday, September 26, 2011

FLYER

Tradisyunal at Kooperatibong Pagtuturo sa Filipino I sa Cebu City Don Carlos A. Gothong Memorial National High School

KABANATA 1
ANG SULIRANIN AT ANG SAKLAW NITO
Rasyonale
Kinakailangan natin ang isa’t isa. Ayon sa sa mga katagang  “two heads are better than one” at “no man is an island” mga katagang nagbibigay hiwatig na walang tao ang nabubuhay ng mag-isa. Sa tulong ng bawat isa mapapadali ang paggawa ng isang trabaho o Gawain sa kahit saan.
Ang pagkatuto ay mapapaunlad kung tulong-tulong ang bawat isa kaysa sa paggawa ng trabaho ng nag-iisa. Ang mabuting pagkatuto gaya ng mahuhusay na trabaho ay kolaboratib at sosyal at ito’y hindi kompetitib at pag-isahan. Ang pagbabahagi ng sariling idea at magbigay reaksyon sa ibang kaisipan ay mapapaunlad sa pag-iisip at sa malalim na pag-iisip (Gerdy,1998 cited in Wiersma,2000).
Sa paaralan mabisa ang tinatawag na kooperatibong pamamaraan sa pagtuturo at sa pagkatuto ng mag-aaral. Sa pamamagitan ng pamamaraang ito mas napapadali at epektibo ito sa mga mag-aaral dahil dito mas napapaunlad at nalilinang ang kakayahan ng bawat mag-aaral, ang tanging trabaho ng guro ay “facilitator” hinahayaang magtrabaho ang kanyang mag-aaral at siya rin ang nagpapangkat.
Iminungkahi ni Dr. Robert Slavin (1986), na ang kooperatibong pagtuturo ay hindi lamng isang mabisang paraan sa pagkatuto ito rin ay mabisa sa larangan ng pananaliksik at analisis. Dahil dito tunay na nangangailangan ng masusing pagsisikap ng guro na mapaunlad at mapabuti ang kanyang gawain at kaalinsabay sa mga gawaing ito ang kanyang mga pamamaraan sa pagtuturo.
Ang layunin ng pag-aaral na ito ay upang suriin ang kabisaan at epekto ng kooperatib na pagtuturo ng mga mag-aaral sa Filipino 1 ng Cebu City Don Carlos A. Gothong Memorial National High School. Ang nais ng mga mananaliksik na bigyang halaga o pansinin ng mga guro sa nasabing pampublikong paaralan ay mas ginamit ang tradisyunal na paraan ng pagtuturo na kung saan ang guro ang gumagawa ng lahat, na ang guro ang taga talakay at walang pangkatang nagaganap.
 Sanligang Teoritikal

          Ang kooperatibong pagtuturo ay hinahango mula sa mga prinsipyo nina John Dewey at Herbert Thelen (1960) sa kanilang libro na Democracy and Education. Pareho nilang sinuportahan ang pamamaraan na kinakailangang mga guro para sa kanilang pagtuturo sa sosyal na systema na may kaugaliang “democratic practices and scientific process” kanilang pinaunlad ang mga stratehiya at mga “approaches” kasama narin ang mga hakbang upang matulungan ang maliliit na grupo upang malitasang kani-kanilang problema habng natututo at gamitin ang prinsipyong demokrasya sa pamamagitan ng pakibahagi sa bawat aralin.
 Ang kooperatib na pagtuturo ayon kay Schedty (1990), ay isang teknik na pinapatrabaho ang mga mag-aaral sa pangkatang gawain kahit magkakaiba pa man ang kanilang backgrounds, abilidad at mga karanasan sa paggawa ng magkakasama sa mabuting paraan.
Ang kooperatib na pagtuturo ay iniisip na nagpapaangat sa akademikong kaunlaran at himukin ang mga mag-aaral na tumulong at suportahan ang isa’t isa sa kanilang grupo kaysa magtalo at magkumpetensya sa isa’t-isa. Sa pamamagitan ng pamamaraang at may mababang abilidad ay nakakatulong sa pagtulong na ayon kay Stallings at Stepik (1990).
Upang maging epektibo ang pagkatuto , kinakailangan na ang mga guro ay dapat na isali ang mga mag-aaral sa pag-organisa at sa paghahanay ng relasyon sa mga impormasyon na kanilang ikinakaharap kaysa maging blanko sa kaalaman na sinabi ni Hassard (1990).
Napag-alaman ni Deutech (1990) na ang mga partisipante ng kooperatib na pagtuturo ay nasisiyahan  sa mga gawain nito , nakapagbibigay ng mataas na motibasyon,at nakakatapos ng gawain ng episyent kaysa nag-iisa na maaring magkompetisyon.
Ayon sa mga pag-aaral ipinakita na angkooperatib na pagkatutong metodolohiya ay nakatulong sa mga estudyante ang dapat makamtan na pareho sa a.) elementarya at sekundarya, b.) urban, suburban at rural studyante, c.) salahat ng subject.
Ang kooperatib na paraan sa pgtuturo ay papataas ang katanggapan at pag-unawa sa mga mentally retarded at ang may kapansanan na mga estudyante. Pinapa-unlad nito ang kumpiyansa ng mga estudyante.


Ang pag-aaral na ito ay nakatuon sa teorya ni Johnson&Johnson’s (1992) ng cooperative learning kung saan may maliit na pangkat ng mga mag-aaral sa iba’t-ibang antas ng natutunan, nalalaman at kapasidad. Ito ay ginagamit upang mapadali ang pagkatuto sa paksang tinatalakay. Bawat isa sa kanila’y may dapat gawin bilang ambag sa kanilang sarili at sa pangkat. Ang paksa ay patuloy na tinatalakay ng buong pangkat hanggang sa ang lahat ay matuto at makaintindi sa ipinapahiwatig.
Ayon kay Johnson & Johnson’s (1992) mas nakakalamang ang kooperatibong pagsisikap dahil sa mas produktibo ito kay sa sariling sikap lamang. Sa sariling sikap madalas umi-iral ang mainit na kompetisyon at ito ay may masamang naidulot. Samantalang ang kooperatibong pagsisikap ay tumutulong sa bawat mag-aaral na kasali sa pangkat upang maging madali ang pagkatuto.
Sa tradisyunal na silid aralan, ang pakikipag kompitisyun ng bawat mag aaral ang palaging binibigayang tuon. Kompetinsya sa kagamitan, sa pabuya, at sa grado. Dahil dito ang mga mag aaral ay mag susumikap ng kanilang sariling paraan upang maging bantog siya at nakakalamang sa iba.
Sa kabilang panig naman, ang pagkatotong kooperatibo, ang mga mag aaral ay gagawa ng mga Gawain bilang pangkat. Magtutulungan, damayan, upang makasisiguro na ang lahat ay may natutunan.
Para sa epektibong pangkatan ng mga mag aaral, ang bawat isa ay dapat may sariling kakayahang nalalaman at alam nila dapat sa kanilang grupo kung sino ang pag tutunang pansin at nangngailangan ng higit na tulong sa buong pangkat. Sa ganitong paraan, maging mabisa at maging madali ang pag tapos sa mga gawaing pinapagawa sa buong pangkat.
Ang positibong pakikisalamuha ay maghahatid sa masinsinang talakayan. Ito ay nangangahulugan na paghihikayat ng bawat mag- aaral upang magawa ang isang gawain sa iisang pangkat. Ang bawat maliit na pangkat ay may malaking positibong epekto sa pagkatuto ng bawat isa. Kabilang sa matutunan nila ang pag-titiwala sa sarili, pakikipag salamuha, pakikipag kaibigan at higit sa lahat ang pag tanggap ng ibat-ibang kultura sa bawat miyembro ng kanilang grupo. (Clarke, 1988 in Bandala 1998) sinasabi niyang ito ang paghintulot ng mga mag aaral na papasok sa maliit na mundong may malaking kakayahang madaling matuto.

Paglalahad ng Suliranin
Ang pangunahing layunin sa pag-aaral na ito ay suriin ang kabisaan ng Kooperatibong Pagtuturo sa Filipino I sa Cebu City Don Carlos A. Gothong Memorial National High School.
Nilayon nito na matugunan ang mga sumusunod na payak na siliranin:
  1. Ano ang pre at post na iskor ng mga mag-aaral na nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo?
  2. Ano ang pre at post na iskor ng mga mag-aaral na hindi nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo?
  3. Mayroon bang makabuluhang kaibahan ang resulta ng pre at post na iskor ng mga mag-aaral na nasasangkot sa koopertibong pagtuturo?
  4. Mayroon bang makabuluhang kaibahan ang resulta ng pre at post na iskor ng mga mag-aaral na hindi nasasangkot sa koopertibong pagtuturo?
  5. Mayroon bang makabuluhang kaibahan sa mean gain iskor ng mga mag-aaral na nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo?

  1. Mayroon bang makabuluhang kaibahan sa mean gain iskor ng mga mag-aaral na hindi nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo?

PAGPAPAHAYAG NG IPOTESIS:


Batay sa suliranin inilahad sa pag-aaral na ito ay tiniyak ng mananaliksik ang mga sumusunod na ipotesis:
Walang makabuluhang pagkakaiba ang pre at post na iskor ng mga mag-aaral na nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo.
Walang makabuluhang pagkakaiba ang pre at post na iskor ng mga mag-aaral na hindi nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo.
Walang makabuluhang pagkakaiba ang mean gain iskor ng mga mag-aaral na nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo.
Walang makabuluhang pagkakaiba ang mean gain iskor ng mga mag-aaral na hindi nasasangkot sa kooperatibong pagtuturo.

KAHALAGAHAN NG PAG-AARAL
Mahalaga at makakatulong ang pag-aaral na ito sa mga mag-aaral, mga guro ng Filipino,mga tagapamahala ng paaralan, ang mga paaralan, DepEd, Sentro ng Wikang Filipino, at mga mananaliksik.
MGA MAG-AARAL. Higit na makikinabang ang mga mag-aaral dahil ang panibagong pagbabago sa estratehiya ay makatutulong sa pagtuto ng madali sa asignaturang Filipino. Higit sa lahat,ang pag-uugnay ng intelektwalesasiyon sa pagbabagong hatid ng istratehiya sa pagkatao ng mga mag-aaral. At sa kaugnay nito, hindi na mababago't ang mga mag-aaral sa pabalik-balik na istratehiya ng guro.
GURO. Mapakikinabangan ng guro ang pag-aaral na ito sapagkat ang guro ay isang mahalagang personalidad sa institusyong paaralan na ang siyang tagahubog hindi lang pangkaisipan kundi nagsisilbing magulang upang magabayan ang mga mag-aaral. Ang guro ay isa rin sa may hawak upang maisulong ang layunin at sistema ng edukasyon. 
 TAGAPAMAHALA NG PAARALAN. Mahihikayat sa pamunuang pag-ibayuhin lalo ang mga estratehiyang ginagamit ng guro sa kanilang mag-aaral na nakikinabang sa misyong kanilang pinapalaganap. Higit sa lahat ay ang suportang may kaugnayan sa pagtututo at pagpapaunald ng mga kasanayan at kakayahan ng mga guro sa Filipino.
MGA PAARALAN. Makikinabangan ng mga paaralan ang pag-aaral na ito dahi lalo nilang maghihikayat sa mga guro na gamitin ang kooperatibong pagtuturo sa mga nagtatalakay ng mga sabjek lalo na sa Filipino. Makatutulong ito sa paraalan para tumaas ang kanilang performance at kwalidad ng kanilang edukasyon.
DEPED. Ang pag-aaral na ito ay makatutulong ng malaki sa Departamento ng Edukasyon para sa pag-iimplementa ng estratehiya ng ito para gamitin sa laht ng paaralan. Ito rin ay nakakatulong sa p[ag-uusbong ng kwalidad ng edukasyon sa ating bayan.
SENTRO NG WIKANG FILIPINO. Makatutulong sa kagawarang ito ang pag-aaral sapagkat mapapalawak ang kaisipan ng mga taga- mamahala sa sentro tungkol sa Kooperatibong Pagtuturo at mapaunlad ang istilo at paraan ng mga guro.
MANANALIKSIK. Ang pag-aaral na ito ay makatutulong ng malaki sa iba pang mga mananaliksik na nagnanais mapabago ang kanilang pamamaraan bilang gabay sa kanilang pagtuturo. at inaasahang magkakaroon pa at maiingganyong magsasaliksik ng kaparehong pag-aaral bilang kapakinabangan sa mga mag-aaral.
 


KABANATA 2

MGA KAUGNAY NA LITERATURA AT PAG-AARAL
Karamihan ng pananaliksik na ipinahayag ang resulta ng paggamit ng Kooperatibong Pagtuturo. Borja et al ( 1995 in Leyson, 1998) na inilahad ni Rufo(2007) na gumawa ng parehong proyekto sa pag-aaral ng Kooperatibong Pagtuturong Estratehiya sa pagtuturo ng sekundarya sa Science subject. Ang mananaliksk ay nagpuna na ang ang kagandahan ng Kooperatibong pagtuturo ay ang kooperasyon at pagtitiwala sa sarili sa isa't isa na makamtan ang tunguhin ng grupo.
Isang pag-aaral ang isinagawa ni Carvajal (1985) na inilahad ni Ruyca (1994) sa UP Lahug ,Cebu City, natuklasan sa parehong Instrumented Team Learning at Teacher Centered Approach ay epektibong estratehiya sa pagtuturo ng konsepto sa bayolohiya . Bagamat , ito'y nababalita na ang ITL ang mas mabuting estratehiya sa pagdedebelop ng pag-uugali tungo sa bayolohiya kaysa TCA.
Ibang lokal na pag-aaral na nagawa ni Lapa (1989) na inilahad ni Ruyca (1994) na nagpapatunay na ang pagsasangkot ng mga estudyante ng ITL ay nagpapakita ng makabuluhang pagbabago ng pag-uugali kaysa sa nasasangkot sa TCA. Ang ITL ay mas mabisang metodo kaysa sa TCA sa pagdedebelop ng positibong pag-uugali tungo sa Chemistry ng mga estudyante.
May mga pananaliksik at mga pag-aaral pinapakita na ang kooperatib na pagtuturo ay isang mabuting paraan ng pagtuturo ang pinakalaumang nito ay ang gamit nito sa iba't ibang larangan ng edukasyon. Pero sa mga college level course ay kinikitaan ng maraming kabutihan anhg kolaboratib na pagtuturo o kooperatib na pagkatututo. May maraming mga teorya na iminumungkahi na ang kooperatib na paraan sa pagtuturo ay para sa lahat ng lebel at uri ng edukasyon. Ayon sa pag-aaral ang kooperatib na pagtuturo ay may mabuting kahihintulutan na positibong pag-iisip at pang edukasyunal. May tatlo itong dulog kung saan ay sinusunod ang kooperatib na pagtuturo, ito ay ang mga sumusunod; Cognitive approach, Motivational approach, at Social Constructivism approach.
Ang kognitibong dulog ng kooperatib na pagtuturo ay patungkol sa mga kailangan ng koseptual na balangkas upang matutunan ang mga bagay-bagay. Ito'y nagmumungkahi ng mga maliliit na pangkat ay natututo sa epektibong pamamaraan kung sila'y sinasanay sa pagbuo ng konsepto. Ang Motivational na dulog ay patungkol sa konsepto ng pagganyak sa maliliit na pangkat. Iminungkahi nito na ang mga estudyante ay madaling napupukaw ang inters upang matuto sa isang asignatura habang may ginagawa sa maliit na pangkat. Ito'y magkakaroon ng panguauari na “one for all and all for one”. Ang social constructivism naman ay tungkol sa pangsosyal na diskurso kung saan kinakailangan upang magkaroon ng perpektong konsepto at natutukan. Ito rin ay kinakailangan upang matanggal ang anumang maling kaalaman na may relasyon sa natutuhan na uusbong sa loob ng grupo.
Ayon kay Ruyca (1994) ibinanggit niya sa kanyang pag-aaral tungkol sa kooperatib na pagtuturo sa mathematica 6, na ang mga estudyante sa experimental na grupo na kung saan dumaan sa kooperatib na pagtuturo ay mas mabuti kaysa sa mga estudyante sa control group kung saan sinanay sa conventional ng paraan ng pagtuturo .

KABANATA 3

METODOLOHIYA

Pamamaraan ng Pananaliksik
Sa kabanatang ito, ilalahad ng pananaliksik ang kapaligiran ng pag-aaral, instrumentong ginamit, populasyon ng pag-aaral at pamamaraan sa paglikom ng datos at triment ng mga datos.
Desinyo ng Pananaliksik
            Ginamit sa pag-aaral na ito ang quasi-experimentalkasama ng pretest-postest control group nadisenyo. A ng pag-aaral ay sinusubukang itaya ang kabisaan ng kooperatibong pagttuturo sa mga estudyante ng Filipino I. Parehong ang experimental at control na grupo ay binigyan ng pretest at post test. Ang experimental na grupo lamang ang isinangkot sa kooperatibong pagtuturo at sa kabilang dakoang control group ay isinangkot sa tradisyunal na pagtuturo. At ang kabisan ng kooperatibong pagtuturo ay malalaman sa pagkukumpara ng performanace ng mga estudyante sa parehong grupo.
Kapaligiran ng Pag-aaral
            Ang pag-aaral na ito ay isinagawa sa mataas na paaralan ng Cebu City Don Carlos A. Gothong Memorial National High School na matatagpuan sa C. Padilla St. San Nicolas Cebu City.
Instrumentong Ginamit
            Ang instrumentong ginamit sa pag-aaral ay post at pre na pagsusulit na ginawa ng mga tagapanaliksik.
Populasyon ng Pag-aaral
           Ang tagatugon sa pag-aral na ito ay ng mga 1st year high school students, school yearc2010-2011. Ang mga tagatugon sa experimental at 1st year- A, ang control Group naman ang I-A.
Group
Total population
Research Proposal
Science Class Experimental
36
30
I-A Control
32
30
Total
68
60


PAMAMARAAN NG PAGLIKOM NG DATOS:
1. Gumawa ng sulat na humihingi ng pahintulot ang mga mananaliksik sa Dekana ng College of Teacher Education na makalabas upang makakuha ng datos sa giwang pananalliksik.
2. Gumawa n sulat na humihingi ng pahintulot ang mga mananliksik sa Prinsipal ng Cebu City Don Carlos Gothong Memorial National High School upang pahintulutan na ang kanilang paaralan ang pinili para makakuha ng datos sa ginawang pananaliksik.
3. Pumili ang mananaliksik ng dalawang seksyon sa unang taon upang maging tagatugon sa ginagawang pag-aaral. Ang isang seksyon ay isinasangkot sa kooperatibong pagtuturo samantala ang isa ay tradisyunal na pagtuturo lamang .At nagpili rin ang mananaliksik ng guro ng siyang magtuturo sa mga mag-aaral na gagamitan niya ng kooperatibong pagtuturo at tradisyunal itatalakay na pagtuturo.
4. Binigyan namin ang guro ng isang paksa na kanyang sa dalawang seksyon na aming napili. Bago sinimulan ang pagtatalakay binigyan muna ng pretest ang mga mag-aaral at pagkatapos naman na talakay ng guro ang paksa ay agad namin bibigayn ng pretest ang mga mag-aaral.
KATUTURAN NG MGA TALAKAY
Upang lubos na maunawaan ang inilahad na pag-aaral , ang sumusunod na mga talakayan ay bibigyan ng kahulugan ayon sa kanilang gamit sa pag-aaral.
Cooperative Learning - Ito'y stratehiyang panginstraksyunal na may iba't-ibang paraan ng pagganyak upang mas mabuti at ang mga estudyante ay mas responsable.
Post test - Pasulit na ibinibigay sa mga estudyante pagkatapos matalakay ang isang aralin.
Pre test - Pasulit na ibinibigay sa mga estudyante bago tatalakayin ang isang aralin
Traditional Method - Sa ganitong pag-aaral, ang mga terminolohiya ay tungkol sa mga pamamaraan sa pagtuturo ng Filipino na ginagamit ng mga guro na dumedepende sa mga teachers manual o textbook. Kinukuha nito ang mga karanasan ng mga mag-aaral na kung saan inaasahan na magkaroon ng kawilihan at mapanatili ang interest nito.
Mean gain – Ang pangkalahatang total na iskors nakuha sa mga estudyante.
Kaibahan – Ang pagkaka-iba ng mga nakuhang iskors sa bawat grupo.











MODYUL SA PANITIKAN

MODYUL
Sayaw sa Kasal

Panimula

Ang modyul na ito ay para sa iyo. Nabuo ito upang masuri mo ang maikling katha ng Ifugao na Sayaw sa Kasal ni Amador Daguio. May marami kayong matutunan nito na magagamit mo sa kinabukasan lalo na kung ikaw ay magkakaroon ng asawa. Matutunan mo dito ang kahalagahan ng anak sa mag-aasawa. Mapapakinabangan mo ito sa pamamagitan ng pagkakaroon ng ideya kung bakit naghihiwalay ang mag-aasawa na di binibiyaan ng anak sa Maykapal. Kailangan malaman mo ito dahil tayo ay papasok din sa yugto ng ating buhay na mag-aasawa.

Anu-Ano ang dapat mong gawin upang matuto sa modyul na ito?

  1. Basahin mong mabuti at unawain ang mga aralin.
  2. Sagutin ang mga pagsubok nang may katapatan.
  3. Sundin ang mga panuto at tagubilin sa bawat pahina.
  4. Magsanay nang maayos.

Pangkalahatang Layunin:

Pagkatapos mong mapag-aralan ang modyul na ito inaasahang:
  1. nakatutukoy sa mga lugar na sinasakupan ng Cordillera Administrative
Region,
  1. nakahahambing sa mga kasingkahulugan na salita,
  2. nakabubuod sa pangyayari sa kwento sa pamamagitan ng event map,
  3. nakalalarawan ng damdamin sa mga tauhan sa kwento at,
  4. nakabibigay reaksyon sa mga sinipi na talata na makikita sa kwento.

Upang mataya ang iyong kahandaan sa araling ito, ikaw ay bibigyan ng paunang pagsubok. Sagutin ito ng buong puso.

Paunang Pagsubok

A. Panuto: May blankong mapa ang makikita mo sa ibaba. Hanapin at tukuyin ang mga lugar na sinsakupan ng Cordillera Administrative Region. Upang matulungan kayo sa pagsagot, may mga clue na ibinigay sa bawat lugar.
  1. Isang lalawigan ng Pilipinas na matagpuan sa Cordillera Administrative Region sa Luzon. Ang kabisera nito ay Bangued.
  2. Isang lalawigan ng Pilipinas na matatagpuan sa Cordillera Administrative Region sa Luzon. Kabugao ang kabisera nito. Pinalilibutan ang lalawigan ng mga lalawigan ng Cagayan sa hilaga at silangan, Abra at Ilocos Norte sa kanluran at Kalinga sa timog.isang walang baybayin na lalawigan ng Pilipinas sa Cordillera Administrative Region sa Luzon. La Trinidad ang kapital nito at napapaligiran ng Pangasinan, La Union, Ilocos Sur, Mountain Province, Ifugao, at Nueva Vizcaya. Ang Lungsod ng Baguio, isang tanyag na destinasyon ng mga turista sa bansa, ay nasa loob ng lalawigan, bagaman, hindi umaasa ang lungsod sa lalawigan.
  3. Sa lalawigang ito, pangunahing atraksyon sa mga turista ang Hagdan-Hagdang Palayan ng Banawe.
  4. Isang walang baybayin na lalawigan ng Pilipinas sa Rehiyong Pampangasiwaan ng Cordillera sa Luzon. Tabuk ang kapital nito at napapaligiran ng Lalawigang Bulubundukin sa timog, Abra sa kanluran, Isabela sa silangan, Cagayan sa hilagang-silangan, at Apayao sa hilaga.
  5. Isang lalawigan sa Pilipinas sa Cordillera Administrative Region sa Luzon. Bontoc ang kapital nito at napapaligiran ito ng Ifugao, Benguet, Ilocos Sur, Abra, Kalinga, at Isabela. Ang buong pangalan ng lalawigan at kadalasang pinapangalan ng mali bilang Mountain lamang ng mga ibang banyagang reperensya.
  6. Ang Lungsod ng Baguio, isang tanyag na destinasyon ng mga turista sa bansa, ay nasa loob ng lalawigan, bagaman, hindi umaasa ang lungsod sa lalawigan.


B. Panuto: Paghambingin ang salitang may kasingkahulugan sa Hanay B. Isulat ang sagot sa patlang.
HANAY A HANAY B
_____1. bulwak a. paglipad o pagkalat ng likido
_____2. dalisdis b. napapalibutan
_____3. garalgal c. kalan na kulob sa loob ang init
_____4. ginagap d. tono ng pagsasalita na may sipon
_____5. maganit e. laguklok ng tubig na umaagos
_____6. pinagsalikop f. kalagayan ng lupa na pawang nakahilig
_____7. pugon g. paghahanap sa isang nawaglit na bagay
_____8. tilamsik h. karamutan ng isang tao



Sagot sa Paunang Pagsubok:

A.

1. ABRA
2. APAYAO
3. IFUGAO
4. KALINGA
5. MOUNTAIN PROVINCE
6. BENGUET

B.

1. H.
2. E.
3. D.
4. G.
5. F.
6. B.
7. C.
8. A.
Mga Gawain sa Pagkatuto:
Basahin mabuti ang kwento ng tahimik. Pagkatapos, gumawa ng isang buod nito gamit ang event map.



Ni Amador Daguio
Salin-Filipino ni Honorato I. Cabrera Jr.
Awiyao naabot para sa itaas na pahalang log na nagsilbi bilang sa gilid ng hangganan headhigh. Clinging sa log, siya lifted ang kanyang sarili sa isa nakatali na isinasagawa sa kanya sa kabuuan sa makipot na pinto. Siya slid likod ang cover, stepped loob, pagkatapos ay hunhon ang cover sa likod sa lugar. Pagkatapos ng ilang mga sandali na kung saan siya tila maghintay, siya talked sa pakikinig kadiliman.
"Sorry ito ay upang gawin. Ako talagang paumanhin. Ngunit alinman sa amin ay maaaring makatulong ito. "
Ang tunog ng gangsas matalo sa pamamagitan ng mga pader ng ang madilim bahay tulad ng mga muffled roars ng pagbagsak ng mga tubig. Ang babae na inilipat sa isang panimula na kapag ang sliding na pinto binuksan ay pagdinig ang mga gangsas para sa hindi niya alam kung gaano katagal. Nagkaroon ng biglaang sumugod ng sunog sa kanya. Ibinigay niya ang walang sign na narinig niya ang Awiyao, ngunit patuloy na umupo unmoving sa kadiliman.
Subalit Awiyao alam na narinig niya sa kanya at ang kanyang puso pitied kanya. Siya crawl nakadapa sa gitna ng kuwarto; niya alam eksakto kung saan kalan ay. Sa hubad daliri hinalo niya ang sakop nagbabaga embers, at blew sa ang kalan. Kapag ang mga coals nagsimula sa gasa, Awiyao ilagay piraso ng puno ng pino sa mga ito, pagkatapos ay buong ikot tala bilang kanyang mga armas. Silid Ang brightened.
"Bakit hindi ka pumunta out," siya sinabi, "at sumali sa mga kababaihan sayawan?" Siya nadama ng isang matinding kirot sa loob niya, dahil kung ano ang sinabi ay talagang hindi ang tamang bagay na upang sabihin at dahil ang babae ay hindi gumalaw. "Dapat kang sumali sa dancers," siya sinabi, "bilang kung-bilang kung wala ay nangyari." Siya ay tumingin sa babae na huddled sa isang sulok ng kuwarto, nakahilig laban sa mga dingding. Ang apoy ng lutuan nilalaro na may kakaibang mga paglipat ng mga anino at ilaw sa kanyang mukha. Siya ay bahagyang madilim, ngunit ang kanyang balingusngos ay hindi dahil sa galit o poot.

"Pumunta sa labas pumunta out at sayaw. Kung hindi ka talaga galit ako para sa paghihiwalay na ito, pumunta out at sayaw . Isa ng ang tao ay makikita mo ang sayaw rin; siya ay nais ang iyong pagsasayaw, siya ay asawa mo . Sino ang nakakaalam ngunit na, sa kanya, ikaw ay luckier kaysa sa ikaw ay sa akin. "
"Hindi ko nais ang anumang tao," kanyang sinabi nang masakit. "Hindi ko nais ang anumang iba pang mga tao."
Nadama niya hinalinhan na hindi bababa sa siya talked: "Alam mo napakahusay na hindi ko gusto ang alinman sa anumang iba pang mga babae. Alam mo na, hindi ka? Lumnay, alam mo ito, hindi sa iyo? "
Hindi niya answer kanya.
"Alam mo ito Lumnay, hindi ka?" Siya paulit-ulit.
"Oo, alam ko," kanyang sinabi mahina.
"Ito ay hindi Kasalanan ko," siya sinabi, pakiramdam hinalinhan. "Hindi mo maaaring sisihin sa akin, ako ay isang mabuting asawa sa iyo."
"Hindi rin maaari mong ibintang sa akin," kanyang sinabi. Siya tila tungkol sa sigaw.
"Hindi, ikaw ay masyadong magandang sa akin. Ikaw ay isang magandang asawa. Mayroon akong walang sinasabi laban sa iyo. "Siya set ang ilan ng nasusunog na kahoy sa lugar. "Ito ay lamang na ang isang tao ay dapat na magkaroon ng isang bata. Pitong harvests ay lamang masyadong mahaba maghintay. Oo, kami ay naghintay masyadong mahaba. Dapat namin ng isa pang pagkakataon bago ito ay masyadong huli para sa parehong sa amin. "
Oras na ito babae lawlaw, stretched ang kanyang kanang paa at baluktot ang kanyang kaliwang binti in sugat niya ang kumot mas snugly sa paligid ng kanyang sarili.
"Alam mo na nagawa ko ang aking pinakamahusay na," kanyang sinabi. "Ko prayed sa Kabunyan magkano. Ako sacrificed maraming mga chickens sa aking mga panalangin. "
"Oo, alam ko."
"Tandaan mo kung paano galit mo ay isang beses kapag ikaw ay dumating sa bahay mula sa iyong trabaho sa terasa dahil lapa ko ng isa sa aming mga pigs nang walang pahintulot? Ko ito sa maglubag ang Kabunyan, dahil, gusto mo, nais kong magkaroon ng isang bata. Ngunit kung ano ang maaari kong gawin? "
"Kabunyan ay hindi makita ang akma para sa amin upang magkaroon ng isang bata," siya sinabi. Siya hinalo ang apoy. Ang tilamsik ang rosas sa pamamagitan ng crackles ng ang apoy. Ang usok at uling nagpunta sa kisame.
Lumnay tumingin down at unconsciously nagsimulang pull sa sulihiya na itinatago ang split kawayan sahig sa lugar. Siya tugged sa sahig sulihiya. Bawat oras na siya ay ito ang split kawayan nagpunta at dumating down sa isang bahagyang magpakalantog. Ang batingaw ng dancers clamorously tinatawag na sa kanyang pag-aalaga sa pamamagitan ng mga pader.
Awiyao nagpunta sa sulok kung saan Lumnay SA, naka-pause bago kanyang, tumingin sa kanyang may sunog sa araw at matigas na mukha, pagkatapos ay lumipat sa kung saan ang mga garapon ng tubig stood nakasalansan isa sa ibabaw ng iba. Awiyao ay kinuha ng isang tasa ng niyog at dipped ito sa tuktok ng garapon at drank. Lumnay ay napuno ang garapon mula sa bundok CREEK maagang gabi.
"Ako ay dumating sa bahay," siya sinabi. "Dahil hindi ko mahanap sa iyo sa mga dancers. Siyempre, hindi ako pagpwersa mong dumating, kung hindi mo nais na sumali sa aking kasal. Dumating ako sabihin sa iyo na Madulimay, bagaman ako marrying kanya, hindi maaaring maging bilang mahusay na ikaw ay. Siya ay hindi bilang malakas na sa planting beans, hindi bilang mabilis sa paglilinis ng mga garapon ng tubig, hindi bilang mahusay na pagsunod ng isang bahay malinis. Ikaw ay isa sa mga pinakamahusay na mga wives sa buong village. "
"Iyon ay hindi ginawa sa akin ng anumang magandang, ay ito?" Niya sinabi. Siya ay tumingin sa kanya nang buong pagmamahal. Halos tila niya sa ngiti.
Siya ilagay ang niyog tasa bukod sa sahig at dumating mas malapit sa kanya. Siya gaganapin ang kanyang mukha sa pagitan ng kanyang mga kamay at longingly tumingin sa kanyang kagandahan. Ngunit ang kanyang mga mata ay tumingin sa malayo. Huwag muli siya ay hold ang kanyang mukha. Ang susunod na araw ay hindi siya ay ang kanyang anumang mga. Gusto niya bumalik sa kanyang mga magulang. Siya ipaalam pumunta ng kanyang mukha, at siya ay baluktot sa muli sa sahig at tumingin sa kanyang mga daliri bilang mahina sila tugged sa split kawayan sahig.
"Ang bahay na ito ay sa iyo," siya sinabi. "Na binuo ko ito para sa iyo. Gawing iyong sariling, nakatira sa ito hangga't nais mo. Ako ay bumuo ng isa pang bahay para sa Madulimay. "
"Hindi ko na kailangan para sa isang bahay," kanyang sinabi dahan-dahan. "Kukunin ko pumunta sa aking sariling bahay. Ang aking mga magulang ay gulang. Sila ay kailangan ng tulong sa ang planting ng beans, sa bayuhan ng kanin na ang. "
"Ako magbibigay sa iyo ng patlang na utong out ako ng mga bundok sa panahon ng unang taon ng aming kasal," siya sinabi. "Alam mo ko ito para sa iyo. Nakatulong ka sa akin upang gawin itong para sa dalawang sa atin. "
"Wala akong gamitin para sa anumang mga patlang," kanyang sinabi.
Siya tumingin sa kanya, pagkatapos ay naka-layo, at naging tahimik. Sila ay tahimik para sa isang oras.
"Bumalik sa sa sayaw," kanyang sinabi sa wakas. "Ito ay hindi tama para sa iyo na dito. Sila ay nagtataka kung nasaan ka, at Madulimay ay hindi pakiramdam magandang. Bumalik sa sayaw. "
"Gusto ko sa tingin mas mahusay na kung maaari mong dumating, at sayaw-para sa mga huling oras. Ang mga gangsas ay naglalaro. "
"Alam mo na hindi ko."
"Lumnay," siya sinabi tenderly. "Lumnay, kung ako ay na ito ito ay dahil sa ang aking kailangan para sa isang bata. Alam mo na ang buhay ay hindi nagkakahalaga ng buhay na walang isang bata. Tao Ang mocked ako sa likod ng aking likod. Alam mo na. "
"Alam ko ito," siya sinabi. "Ako ay manalangin na Kabunyan ay pagpalain mo at Madulimay."
Bit niya ang kanyang mga labi na ngayon, pagkatapos shook kanyang ulo wildly, at sobbed.
Na niya naisip ng pitong harvests na ay lumipas, ang mataas na mga pag-asa na sila sa simula ng kanilang bagong buhay, ang araw siya kinuha ang kanyang ang layo mula sa kanyang mga magulang sa buong atungal ilog, sa iba pang bahagi ng bundok, ang biyahe ang tugaygayan kung saan sila ay umakyat, ang matarik kanyon na kung saan sila ay sa cross. Ang tubig ay pinakuluang sa kanyang isip sa mga paraan ng puti at magpapagod at nagkakaingay pilak; ang mga tubig tolled at growled, resounded sa madagundong dayandang sa pamamagitan ng mga pader ng matigas cliffs; sila ay malayo na ngayon mula sa lugar sa tops ng iba pang mga saklaw, at sila ay maingat na tumingin sa buttresses ng mga bato na sila ay sa hakbang sa-isang slip ay nilalayong kamatayan.
Sila parehong drank ng tubig pagkatapos nagpahinga sa iba pang mga bangko bago nila ginawa ang huling umakyat sa iba pang mga bahagi ng bundok.
Siya ay tumingin sa kanyang mukha sa apoy na naglalaro sa kanyang mga tampok-mahirap at malakas, at uri. Siya ay may isang kahulugan ng kagaanan sa kanyang paraan ng sinasabi ng mga bagay na madalas na ginawa kanyang at ang mga tao sa nayon tumawa. Paano ipinagmamalaki niya ng kanyang katatawanan. Ang mga kalamnan kung saan maigting at matibay, tanso at compact sa kanilang hold sa kanyang bungo-kung paano lantad kanyang mga maliwanag mata ay. Tumingin siya sa kanyang katawan na kinatay-out ng mga bundok limang patlang para sa kanyang; kanyang malawak at makunat katawan heaved bilang kung ang isang tipak ng nagniningning tabla ay paghika; kanyang mga armas at binti flowed down sa matatas kalamnan-siya ay malakas at na siya ay nawala sa kanya.
Flung sarili niya sa kanyang mga tuhod at clung sa kanila. "Awiyao, Awiyao, ang aking asawa," siya cried. "Ko ang lahat upang magkaroon ng isang anak," kanyang sinabi passionately sa isang pagaw bumulong. "Tumingin sa akin," siya cried. Ang "Hanapin sa aking katawan. Pagkatapos ito ay puno ng pangako. Maaaring sayaw; maaaring ito gumagana mabilis sa mga patlang; maaaring umakyat ang mga bundok sa mabilis. Kahit ngayon ay matatag, buong. Subalit, Awiyao, ako ay walang silbi. Ako dapat mamatay. "
"Hindi ito karapatan sa mamatay," sinabi, na pagtitipon sa kanyang sa kanyang mga armas. Quivered ang kanyang buong mainit hubad na hubad na dibdib laban sa kanyang sarili; clung siya ngayon sa kanyang leeg, at ilatag ang kanyang kamay sa kanyang kanang balikat; kanyang buhok flowed down sa cascades ng gleaming kadiliman.
"Wala akong pakialam tungkol sa mga patlang," kanyang sinabi. "Wala akong pakialam tungkol sa bahay. Wala akong pakialam para sa anumang ngunit. Sasabihin kong walang ibang tao. "
"At makikita mo laging walang kuwenta."
"Kukunin ko bumalik sa aking tatay, kukunin ko na mamatay."
"Pagkatapos galit mo sa akin," siya sinabi. "Kung mamamatay ka na ibig sabihin nito galit mo sa akin. Hindi mo gusto ako sa isang bata. Hindi mo gusto ang aking pangalan sa live sa sa aming angkan. "
Siya ay tahimik.
"Kung hindi ko subukan ang isang pangalawang oras," siya ipinaliwanag, "nangangahulugan itong kukunin ko na mamatay. Walang sinuman ay makakakuha ng mga patlang na ako kinatay out ng mga bundok; walang ay darating pagkatapos akin ".
"Kung hindi-kung hindi mo ang ikalawang oras na ito-" ang kanyang sinabi thoughtfully. Tinig ay isang pangangaligkig. "Walang-walang, hindi ko gusto mong mabibigo."
"Kung hindi ako," siya sinabi, "Kukunin ko bumalik sa iyo. Pagkatapos ay pareho na sa amin ay mamatay magkasama. Pareho sa atin ay maglaho mula sa buhay ng aming angkan. "
Ang mga gongs thundered sa pamamagitan ng mga pader ng kanilang bahay, malakas at malayo.
"Kukunin ko panatilihin ang aking mga kuwintas," kanyang sinabi. "Awiyao, hayaan mo akong panatilihin ang aking kuwintas," siya kalahating whispered.
"Ikaw ay panatilihin ang kuwintas. Sila ay dumating mula sa malayo beses. Ang aking lola sinabi sila ay nanggaling up North, mula sa pahilig-mata mga tao sa buong dagat. Panatilihin mo ang mga ito, Lumnay. Sila ay nagkakahalaga ng dalawampu't patlang. "
"Kukunin ko panatilihin ang mga ito dahil tumayo sila para sa pag-ibig na mayroon ka para sa akin," kanyang sinabi. "Pag-ibig ko sa iyo. Pag-ibig ko sa iyo at walang upang bigyan. "
Kinuha niya sa kanyang sarili ang layo mula sa kanya, para sa voice ang isang pagtawag sa kanya mula sa labas. "Awiyao! Awiyao! O Awiyao! Sila ay naghahanap para sa iyo sa sayaw! "
"Hindi ako magmadali."
"Ang mga matatanda ay pagsabihan mo. Mo ay mas mahusay na pumunta. "
"Hindi hanggang mong sabihin sa akin na ito ay ang lahat ng karapatan sa iyo."
"Ito ay ang lahat ng karapatan sa akin."
Clasped niya ang kanyang kamay. "Ko ito para sa kapakanan ng tribu," siya sinabi.
"Alam ko," kanyang sinabi.
Siya nagpunta sa pinto.
"Awiyao!"
Tumigil niya bilang kung biglang hit sa pamamagitan ng isang sibat. Sa sakit na siya naka sa kanya. Ang kanyang mukha ay sa matinding paghihirap. Ito nasasaktan siya umalis. Siya ay kahanga-hanga sa kanya. Ano ito na ginawa tao ng isang nais para sa isang bata? Ano ito sa buhay, sa trabaho sa patlang, sa planting at ani, sa katahimikan ng gabi, sa communing sa asawa at asawa, sa buong buhay ng ang tribu mismo na ginawa ng tao na nais para sa pagtawa at pagsasalita ng isang anak? Ipagpalagay na siya ay nagbago ang pag-kanyang isip? Bakit ang likas na batas ng demand, pa rin, na ang isang tao, na ang isang tao, ay dapat na magkaroon ng isang bata na dumating pagkatapos siya? At kung siya ay hindi namumunga-ngunit siya mahal Lumnay. Ito ay tulad ng pagkuha ang layo ng kanyang buhay na mag-iwan sa kanyang tulad nito.
"Awiyao," kanyang sinabi, at ang kanyang mga mata tila sa ngiti sa liwanag. "Ang kuwintas!" Siya naka likod at walked sa pinakamalayo na sulok ng kanilang kuwarto, sa puno ng kahoy na kung saan nila itinatago ang kanilang pangmundo-aari-kanyang gera-palakol at ang kanyang mga punto sa sibat, ang kanyang bunga box at ang kanyang kuwintas. Siya utong out mula sa kadiliman ang kuwintas na kung saan ay ibinigay sa kanya ng kanyang lola upang ibigay sa Lumnay sa ang mga kuwintas sa, at nakatali ito sa lugar. Ang puti at magpapagod at malalim orange obsidians shone sa ilaw ng apoy. Biglang Siya clung sa kanya, clung sa kanyang leeg bilang kung hindi siya pakawalan mo siya.
"Awiyao! Awiyao, mahirap! "Siya gasped, at isinara niya ang kanyang mga mata at huried kanyang mukha sa kanyang leeg.
Ang tawag para sa kanya mula sa labas ng paulit-ulit; huso ang kanyang mahigpit na pagkakahawak, at siya buried sa gabi.
Lumnay SA para sa ilang oras sa kadiliman. Pagkatapos siya nagpunta sa pinto at binuksan ito. Liwanag ng buwan Ang struck sa kanyang mukha; liwanag ng buwan ang bubo ang sarili sa buong village.
Siya ay maaaring marinig ang tumitibok ng gangsas na darating sa kanya sa pamamagitan ng caverns ng iba pang mga bahay. Alam niya na ang lahat ng bahay ay walang laman na ang buong angkan ay sa sayaw. Tanging siya ay absent. At pa ay siya hindi ang pinakamahusay na mananayaw ng village? Hindi ba siya ang pinaka-putla at biyaya? Puwede siya hindi, nag-iisa sa lahat ng mga kababaihan, sayaw tulad ng isang ibon na balakid para sa haspe sa lupa, maganda time na ang matalo ng gangsas? Hindi ang mga tao na papuri ang kanyang makunat katawan, at ang mga kababaihan inggit ang paraan na siya stretched ang kanyang mga kamay tulad ng mga pakpak ng agila ang bundok ngayon at pagkatapos ay bilang siya danced? Gaano katagal ang nakakaraan siya sayaw sa kanyang sariling kasal? Ngayong gabi, ang lahat ng mga kababaihan na binibilang, na isang beses danced sa kanyang karangalan, ay ng sayawan ngayon sa karangalan ng ibang na ang lamang paghahabol ay na marahil siya ay maaaring bigyan ang kanyang asawa ng isang bata.
"Ito ay hindi tama. Ito ay hindi tama! "Siya cried. "Paano niya alam? Paano kahit sino malaman? Ito ay hindi tama, "kanyang sinabi.
Biglang siya natagpuan tapang. Gusto niya pumunta sa sayaw. Siya ay pumunta sa ang chief ng village, ang matatanda, upang sabihin sa kanila ito ay hindi tama. Awiyao ay kanya, walang saysay na tao ay maaaring tumagal sa kanya ang layo mula sa kanyang. Hayaan ang kanyang ay ang unang babae upang magreklamo, upang tuligsain ang likas na patakaran na ang isang tao ay maaaring tumagal ng isa pang babae. Gusto niya sabihin ang Awiyao upang bumalik sa kanya. Siya tiyak ay mahabag. Was hindi sa kanilang pag-ibig bilang malakas na bilang ng ilog?
Na ginawa niya para sa sa iba pang mga bahagi ng village na kung saan sayawan ay. Nagkaroon ng naglalagablab gasa sa ibabaw ng buong lugar; isang mahusay na siga ay nasusunog. Ang mga gangsas clamored mas malakas ngayon, at tila sila ay pagtawag sa kanya. Ay siya malapit sa huling. Maaari makita niya ang mga dancers malinaw na ngayon. Tao leaped gaanong sa kanilang mga gangsas bilang sila circled ang sayawan mga kababaihan decked sa mga kapistahan ng mga kasuotan at kuwintas, balakid sa lupa tulad ng mga kaaya-aya ibon, ng pagsunod sa kanilang mga tao. Ang kanyang puso warmed sa ang tawag sa nag-aalab ng sayaw; welled ang kakaibang init sa kanyang dugo, at siya nagsimulang tumakbo. Subalit ang gleaming liwanag ng siga commanded sa kanya upang itigil. Ba kahit sino makita ang kanyang diskarte?
Siya tumigil. Paano kung may nakakita kanyang pagdating? Ang apoy ng siga leaped sa mga hindi mabilang Sparks na kung saan kumalat at rosas tulad ng mga dilaw na mga puntos at namatay out sa gabi. Magdingas Ang naabot sa kanya tulad ng pagkalat kaningningan. Hindi niya ay may tapang na pahinga sa kapistahan ng kasal.
Lumnay walked ang layo mula sa lupa ang sayawan, ang layo mula sa village. Naisip niya ng bagong pag-clear ng mga beans na kung saan Awiyao at siya ay nagsimulang gumawa ng mga apat na moons lamang bago. Siya sinundan ang tugaygayan sa itaas ng nayon.
Kapag siya ay dumating sa stream bundok siya crossed ito maingat. Walang gaganapin ang kanyang kamay, at ang stream ng tubig ay masyadong malamig. Tugaygayan Ang nagpunta muli, at siya sa mga anino sa liwanag ng buwan kasama ang mga puno at shrubs. Mabagal siya climbed sa bundok.
Kapag naabot ng Lumnay clear, siya malamig makita mula sa kung saan siya stood sa nagliliyab siga sa gilid ng sa village, kung saan kasal ay. Siya ay maaaring marinig ang malayo na mag-ingay ng ang mga gongs, pa rin rich sa kanilang sonorousness, echoing mula sa bundok sa bundok. Tunog ay hindi mock sa kanya; tila sila sa tawag ngayon sa kanya, upang makipag-usap sa kanya sa wika ng unspeaking ng pag-ibig. Nadama niya ang pull ng kanilang pasasalamat para sa kanyang mga sakripisyo. Niya tibok ng puso ay nagsimulang sa tunog sa kanyang gusto maraming mga gangsas.
Lumnay naisip ng Awiyao bilang Awiyao siya ay kilala matagal na ang nakalipas ng isang malakas, malakas na batang lalaki na dala ang kanyang mabigat na naglo-load ng gasolina logs down ang mga bundok sa kanyang bahay. Siya ay nakikilala sa kanya ng isang araw bilang siya ay sa kanyang paraan upang punan ang kanyang mga garapon ng luwad sa tubig. Siya huminto sa tagsibol upang uminom at magpahinga, at siya ay ginawa sa kanya ng inumin ang mga cool na tubig sa bundok mula sa kanyang bao. Matapos na hindi ito tumagal siya ng mahaba upang magpasya upang ihagis ang kanyang sibat sa hagdan ng bahay ng kanyang ama sa token sa kanyang pagnanais mag-asawa sa kanyang.
Ang clear ng bundok ay malamig sa nagyeyelo liwanag ng buwan. Hangin Ang nagsimulang gumalaw ang mga dahon ng halaman bean. Lumnay tumingin para sa isang malaking bato kung saan umupo. Ang mga bean halaman ngayon napapalibutan sa kanya, at siya ay nawala sa kanila.
Ang ilang mga higit pang linggo, ang ilang mga buwan, ang isang ilang mga harvests-ano ang bagay na ito ay? Niya ay hawak ang mga bulaklak bean, malambot sa texture, makinis halos, ngunit basa-basa kung saan ang hamog ang nakuha sa kanila, pilak upang tumingin sa, silver sa mapusyaw na asul, namumulaklak ng kaputian, kapag ang umaga ang dumating. Ang kahabaan ng bean pods buong haba mula sa puso ng wilting petals ay pumunta sa.
Lumnay ng daliri inilipat ang isang mahaba, mahabang oras sa mga ang lumalagong bean ng pods.


EVENT MAP




Mga Tanong na Sasagutin:

A. Panuto: May mga larawan sa tauhan ng kwento sa ibaba. Bawat larawan ay may mga tanong. Sagutin ito ng tapat at buong puso.


  1. Ipaliwanag ang damdamin ni Lumnay ng bumisita si Awiyao sa kanya?__________________________________________________________________________________________________________________________.
  2. Kapag ikaw ang nasa sitwasyon ni Lumnay, matatanggap mo ba ang paghihiwalay ninyo ni Awiyao?_________________________________________________________________________________________________________________________.

  1. Dapat bang tularan si Lumnay sa pagsasakripisyo niya sa pag-ibig ni Awiyao?_________________________________________________________________________________________________________________________.


  1. Ano ang nangingibabaw na damdamin ni Awiyao ng nakipagkita siya ni Lumnay?_________________________________________________________________________________________________________________________.
  2. Masaya ba si Awiyao sa nangyari sa kanila ni Lumnay? Ipaliwanag._______________________________________________________________________________________________________________________.
  3. Sa tingin mo, masaya kaya si Awiyao sa kanyang bagong asawa?__________________________________________________________________________________________________________________________.

Panghuling Pagsubok

  1. Panuto: Sa gawaing ito, may isinipi na talata na makikita sa kwento. Magbigay ng reaksyon o opinyon tungkol nito.
  1. Lumnay” malumanay na sabi,”Lumnay, kung nagawa ko man ito ay dahil sa pangangailangan kong magkaanak. Alam mong walang katuturan ang buhay kapag walang anak. Pagtatawanan ako ng mga kalalakihan kapag akoy nakatalikod.”____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________.
  2. Ano nga ba ang nagtulak sa lalake, kundi ang kagustuhang magkaanak? Ano nga ba ito sa buhay, sa trabaho sa bukid, sa pagtatanim at pag-aani sa katahimikan ng gabi sa tapat ng pag-uusap ng mag-aasawa, sa kabuuang buhay ng tribo na lumikha sa lalake na nagkagusto sa ngiti at tinig ng anak._______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________.

Sagot sa Panghuling Pagsubok:

1. Sa talatang ito, isinakripisyo ni Awiyao ang pag-ibig niya kay Lumnay para lamang magkaroon ng anak sa ibang babae. Hindi raw maganda ang buhay ng mag-asawa kung walang anak dahil ito ang nagbibigay ligaya nila lalo na sa ama.

2. Mahalaga sa isang ama na magkaroon ng anak dahil sa kanila ito ay nagpapawi sa kanilang pagod kapag Makita niya itong nakangiti. Nag-aasawa ang mga lalaki sa kadahilanan na makabuo ng isang masayang pamilya. Kasi parang walang kasiyahan ang isang tahanan kung walang anak. Ang anak ang siyang maging bunga ng kanilang pagmamahalan.




PAGPAPAHALAGA:


    Walang katumbas na saya ng isang mag-asawa na magkakaroon ng anak dahil ito ang siyang bunga ng kanilang matamis na pagmamahalan. Sana ay mrami kayong natutunan sa modyul na ito na magagamit niyo baling-araw. Sana ay ibahagi niyo sa iba ang mga natutunan mo sa modyul na ito. Sana ay itatak ninyo yan sa inyong isipan at puso.


    MALIGAYANG BATI SA IYO!